Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z darowizną lub umową dożywocia?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Darowizna nieruchomości a skarga pauliańska

Katarzyna Siwiec • Opublikowane: 2016-04-15

Posiadam nieruchomość obciążoną hipoteką (kredyt spłacany jest przez najemcę – najem pokrywa kredyt). Jeśli daruję tę nieruchomość żonie, a w przyszłości nie będę spłacał innych kredytów (nieruchomość nie stanowi ich zabezpieczenia), czy powinienem się w przyszłości liczyć ze skargą pauliańską i próbą podważenia darowizny?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Niestety tak. Oczywiście jeśli będzie Pan spłacał zadłużenie, nie będzie problemu, ale jeśli Pan zaprzestanie spłacać, to na powództwo ze skargi paulińskiej wierzyciel będzie miał aż 5 lat od dnia dokonania darowizny.

Na początek przywołam odpowiednie przepisy z Kodeksu cywilnego (K.c.), a następnie odniosę ich znaczenie do sytuacji, którą Pan opisał w pytaniu.

Art. 527. § 1. Gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.

§ 2. Czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności.

§ 3. Jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli uzyskała korzyść majątkową osoba będąca w bliskim z nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.

§ 4. Jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli korzyść majątkową uzyskał przedsiębiorca pozostający z dłużnikiem w stałych stosunkach gospodarczych, domniemywa się, że było mu wiadome, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.

Art. 528. Jeżeli wskutek czynności prawnej dokonanej przez dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną, chociażby osoba ta nie wiedziała i nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.”

Art. 530. Przepisy artykułów poprzedzających stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy dłużnik działał w zamiarze pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli. Jeżeli jednak osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową odpłatnie, wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną tylko wtedy, gdy osoba trzecia o zamiarze dłużnika wiedziała.”

Małżonka Pana jest osobą pozostającą w bliskim z Panem stosunku, o czym mowa w art. 527 § 3 K.c., a to oznacza, że jest domniemanie, że wie o Pana długach. Domniemanie to może być co prawda obalone, ale powiem szczerze, że w przypadku kredytu są na to nikłe szanse, bo bank udzielając kredytu najczęściej wymaga zgody małżonka na zaciągnięcie zobowiązania kredytowego, a więc wiedzę tę małżonek co do zasady ma.

Jednakże w przypadku czynności nieodpłatnej, jaką jest darowizna, zastosowanie i tak będzie miał art. 528 K.c., a więc można powiedzieć, że żona będzie w procesie paulińskim na przegranej pozycji.

Te same reguły w przypadku darowizny niestety będą mieć zastosowanie, gdy zobowiązań kredytowych jeszcze Pan nie zaciągnął (art. 530 K.c.).

Sposobem na obronę będzie tylko to, że kolejni wierzyciele nie ponoszą szkody, bo i tak cała wierzytelność ze sprzedaży nieruchomości zostałaby przeznaczona dla wierzyciela hipotecznego, a więc nie ma de facto pokrzywdzenia wierzycieli. Aczkolwiek nie mogę formułować żadnych kategorycznych poglądów co do tego, że sąd rozpatrujący ewentualne powództwo oddali powództwo, bo wszystko zależy m.in. od wartości nieruchomości i wartości hipoteki. Jeśli wartość hipoteki jest równa lub wyższa od wartości nieruchomości, to szanse na powodzenie są.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »

Podobne materiały

Czy dożywocie można uznać za darowiznę?

Po śmierci ojca sąd podzielił 1/2 własności po 1/8 części dla: matki, brata i dla mnie. Później matka zapisała umową dożywocia 1/2 swojej...

 

Darowizna działki rolnej o niewielkiej wartości

Kilka lat temu zakupiłem małą działkę rolną za 2000 zł. Chciałbym ją teraz podarować córce. Czy sporządzając darowiznę u notariusza o tak...

 

Czy niegodne zachowanie obdarowanego uzasadnia odwołanie darowizny po latach?

Czy można cofnąć darowiznę nieruchomości (domu jednorodzinnego), którą matka obdarowała swoją córkę przed 38 laty? Córka była wtedy niepełnoletnia....

 

Comiesięczna darowizna od rodzica

Chciałbym co miesiąc przelewać na konto syna 900 zł. Czy muszę udokumentować przelewy środków, które mieszczą się w kwocie wolnej – 9657...

 

Czy można zapłacić za darowiznę po latach od jej otrzymania?

Czy można zapłacić za darowiznę po latach od jej otrzymania?

10 lat temu otrzymałam darowiznę od rodziców w postaci gruntów rolnych. Chciałabym teraz zapłacić moim rodzicom za tę darowiznę, czy to jest...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
Szukamy ambitnego prawnika » Zadaj pytanie »