Kategoria: Postępowanie cywilne

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z postępowaniem cywilnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Separacja a rozdzielność majątkowa

Bogusław Nowakowski • Opublikowane: 2016-02-27

W związek małżeński wstąpiłam 16 lat temu. Od 11 lat pozostajemy z mężem w separacji. Mamy troje dzieci: syn i córka są już samodzielni, najmłodszy syn studiuje i mąż płaci alimenty. Czy w świetle art. 54 § 1 K.r.o. między nami istnieje rozdzielność majątkowa od dnia orzeczenia separacji, czy należy złożyć odrębny wniosek o ustanowienie rozdzielności majątkowej? Czy można orzec rozdzielność majątkową bez zgody jednego z małżonków? W trakcie separacji mąż bez mojej wiedzy i zgody wziął kredyt hipoteczny na dom (wybudowany w trakcie trwania naszego małżeństwa a przed orzeczeniem separacji). Czy w razie zaprzestania przez męża spłaty tego kredytu lub jego śmierci wierzyciel może obciążyć mnie i dzieci jego spłatą? Jeśli tak, to jakie poczynić kroki, aby się przed tym uchronić? Obecnie mąż wnosi powództwo o rozwód. Czy na rozprawie rozwodowej można zażądać zabezpieczenia finansowego dla moich dzieci? Jeśli mąż ponownie się ożeni i nie sporządzi testamentu, to jak będzie wyglądać dziedziczenie po nim? Kto ponosi koszty sądowe rozwodu, jeśli jedna ze stron nie wyraża zgody na rozwód?

»Wybrane opinie klientów

Jestem bardzo zadowolona z usług bardzo szybka odpowiedź i nie drogi w porównaniu z innymi radcami
Teresa, 54 lata
Skorzystałam z Państwa opinii, gdyż znajdowałam różne komentarze i zdania prawników na temat przeze mnie poruszany. Uzyskana od Państwa opinia pokrywała się ze zdaniem jaki miałam nt temat. Dziękuję zatem za szybką reakcję a tym samym nadspodziewanie szybką odpowiedź.
Barbara, ekonomista
Merytoryczne szybkie porady bez wychodzenia z domu, akceptowalna cena.
Andrzej, 68 lat, technik lotniczy
Ten serwis to dogodna alternatywa dla wizyty w kancelarii prawnej. Dziękuję za pomoc.
Krzysztof
Otrzymałam bardzo dużo informacji, zwłaszcza na pytania dodatkowe wykraczające główny temat.
Elżbieta, 60 lat, anglistka

Separacja polegająca na tym, że każdy z małżonków prowadzi swoje własne życie (bez orzeczenia separacji przez sąd), nie wywołuje skutków z art. 54 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.). W takim przypadku w dalszym ciągu miedzy małżonkami obowiązuje ustrój wspólności majątkowej (o ile nie został on wyłączony winny sposób).

 

Wskazany przepis ma obecnie brzmienie:

 

Art. 54. § 1. Orzeczenie separacji powoduje powstanie między małżonkami rozdzielności majątkowej.

§ 2. Z chwilą zniesienia separacji powstaje między małżonkami ustawowy ustrój majątkowy. Na zgodny wniosek małżonków sąd orzeka o utrzymaniu między małżonkami rozdzielności majątkowej.”

 

Dotyczy on sytuacji, w jakiej separacja została orzeczona przez sąd.

 

Takie orzeczenie oznacza ustanie ustroju wspólności majątkowej oraz powstanie ustroju rozdzielności majątkowej między małżonkami. Małżeństwo formalnie istnieje, ale jest w nim rozdzielność majątkowa od chwili uprawomocnienia się orzeczenia o separacji.

 

W takim przypadku nie ma potrzeby składania wniosku o orzeczenie rozdzielności majątkowej. Ona powstała z mocy prawa po orzeczeniu separacji.

 

Z opisu wynika, że kredyt małżonek zaciągnął samodzielnie, a do tego bez Pani wiedzy i zgody. Kredyt jest zabezpieczony hipoteką na państwa domu (wybudowany przed orzeczeniem separacji).

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

 

A skoro separacja została orzeczona 11 lat temu, to kredyt był zaciągnięty albo w roku orzeczenia separacji, albo wcześniej.

 

Zgodnie z art. 41 K.r.io.: Jeżeli kredyt zaciągnął małżonek samodzielnie za zgodą Pani jako drugiego małżonka, to bank – wierzyciel może żądać zaspokojenia spłaty kredytu z majątku wspólnego. Oznacza to majątek jaki nabyli (wytworzyli Państwo do dnia ustania wspólności majątkowej).

 

Bank może egzekwować spłatę z majątku wspólnego – de facto więc z nieruchomości jaką Państwo mają z domem. Nie jest możliwa egzekucja z Pani obecnego wynagrodzenia, rachunku bankowego (bo pieniądze te nie są majątkiem wspólnym).

 

Dzieci nie ponoszą odpowiedzialności za długi swoich rodziców – w związku z czym nie odpowiadają za ich spłatę za życia rodziców. Ewentualnie po śmierci ojca mogłoby dojść do tego, że spłata długu przejdzie na nie jako spadkobierców po ojcu.

 

Jeżeli kredyt był zaciągany bez Pani zgody to ewentualna egzekucja może być prowadzona z majątku osobistego dłużnika (małżonka), z jego wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, a jeżeli wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, także z przedmiotów majątkowych wchodzących w skład przedsiębiorstwa.

 

Jeżeli kredyt był zaciągany bez Pani zgody, to oznacza, że nie jest Pani współkredytobiorcą – i nie odpowiada za jego spłatę co do zasady.

 

Zgodnie jednak z art. 30 § 1 K.r.io. oboje małżonkowie są odpowiedzialni solidarnie za zobowiązania zaciągnięte przez jednego z nich w sprawach wynikających z zaspokajania zwykłych potrzeb rodziny. Ale § 2 tego artykułu przewiduje, że z ważnych powodów sąd może na żądanie jednego z małżonków orzec, że za te zobowiązania odpowiedzialny jest tylko ten małżonek, który je zaciągnął. Od stanowiska sądu zależałoby, czy potraktuje kredyt na budowę domu jako zaciągniętego w sprawach wynikających z zaspokajania zwykłych potrzeb rodziny. Gdyby tak uznał, odpowiadałaby Pani za ten kredyt na równi z małżonkiem.

 

„Art. 30. § 1. Oboje małżonkowie są odpowiedzialni solidarnie za zobowiązania zaciągnięte przez jednego z nich w sprawach wynikających z zaspokajania zwykłych potrzeb rodziny.

§ 2. Z ważnych powodów sąd może na żądanie jednego z małżonków postanowić, że za powyższe zobowiązania odpowiedzialny jest tylko ten małżonek, który je zaciągnął. Postanowienie to może być uchylone w razie zmiany okoliczności.

§ 3. Względem osób trzecich wyłączenie odpowiedzialności solidarnej jest skuteczne, jeżeli było im wiadome.”

 

Dzieci za życia ojca nic nie muszą robić. Po jego śmierci i w razie istnienia długu dzieci mogą spadek odrzucić we własnym imieniu, a następnie w imieniu wnuków (małoletnich). Wnuki pełnoletnie spadek odrzucają same.

 

Pani nie będzie spadkobiercą po eksmałżonku, a zatem długi nie przejdą na Panią.

 

Może Pani w ramach procesu rozwodowego wnioskować o uznanie, że za kredyt, jaki zaciągnął małżonek, odpowiada tylko on; nie ma odpowiedzialności solidarnej Pani i eksmałżonka.

 

Według opisu: Najstarszy syn i córka są samodzielni. Najmłodszy syn studiuje; mąż płaci alimenty.

 

W ramach procesu rozwodowego nie może Pani żądać alimentów (ich podwyższenia) na dzieci pełnoletnie lub jakiegoś ich zabezpieczenia. One są dorosłe i muszą realizować prawa do alimentów samodzielnie w ramach odrębnego procesu lub porozumienia z ojcem. Pani jako matka może je jedynie reprezentować w sądzie w tym odrębnym procesie.

 

Jeśli mąż wstąpi w drugi związek małżeński z nową kobietą i nie sporządzi testamentu, to spadkobiercami po nim byłyby Państwa wspólne dzieci, ewentualnie dzieci małżonka spoza małżeństwa lub z nowego małżeństwa, a także jego nowa żona.

 

Zgoda lub brak zgody na rozwód nie ma znaczenia dla kwestii ponoszenia kosztów sądowych sprawy rozwodowej.

 

Przy rozwodzie sąd co do zasady obciąża kosztami obie strony. W sytuacji wyjątkowej, gdy uzna, że winę za rozpad małżeństwa ponosi jeden z małżonków – może go obciążyć kosztami w całości.

 

Może także na wniosek strony odstąpić od obciążania jej kosztami, a drugą stronę obciążyć kosztami w całości lub w części.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z postępowaniem cywilnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
wizytówka Zadaj pytanie »