Wezwanie do zapłaty
Pismo wzywające dłużnika do zapłaty w określonym terminie. Niezbędne przed wniesieniem pozwu, by uzyskać odsetki ustawowe za opóźnienie. art. 455 K.c.
Zgodnie z art. 455 K.c. świadczenie bezterminowe staje się wymagalne niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. Oznacza to, że wezwanie do zapłaty pełni podwójną rolę: wywołuje wymagalność roszczenia i uruchamia bieg odsetek ustawowych za opóźnienie (art. 481 K.c. — według stopy referencyjnej NBP powiększonej o 5,5 punktu procentowego, a w transakcjach handlowych według stopy NBP powiększonej o 8 punktów procentowych). Jeśli termin płatności był oznaczony umową, wezwanie nie jest konieczne do naliczania odsetek — opóźnienie następuje z upływem terminu. Wezwanie nie jest formalnością procesową w ścisłym sensie, jednak sądy oceniają jego brak przy rozstrzyganiu o kosztach procesu (powód, który nie wzywał przed pozwem, może nie dostać zwrotu kosztów, jeśli pozwany od razu uznał powództwo). Skuteczne doręczenie wezwania — najlepiej listem poleconym za potwierdzeniem odbioru — wyznacza dokładną datę początkową dla odsetek i umożliwia wyliczenie ich wartości przed rozprawą.
PrzykładGrafik Kamil W. wykonał na zlecenie agencji reklamowej projekt logo za wynagrodzeniem 8 000 zł brutto. Strony nie ustaliły w umowie konkretnego terminu płatności — zapisały jedynie, że należność zostanie uregulowana „po odbiorze prac.” Agencja odebrała projekt 3 marca 2026 r., lecz przez trzy tygodnie nie wpłaciła żadnej kwoty. Kamil wysłał 25 marca 2026 r. listem poleconym za potwierdzeniem odbioru wezwanie do zapłaty 8 000 zł w terminie 7 dni. Agencja odebrała pismo 27 marca 2026 r., jednak nie zapłaciła. Od 3 kwietnia 2026 r. (dnia następnego po upływie 7-dniowego terminu) narastają odsetki ustawowe za opóźnienie, czyli stopa referencyjna NBP (5,75% w marcu 2026 r.) plus 5,5 punktu procentowego — łącznie 11,25% w skali roku. Kamil wniósł pozew o zapłatę 10 maja 2026 r., żądając 8 000 zł plus odsetek liczonych od 3 kwietnia 2026 r. Sąd zasądził całość. Ponieważ Kamil wzywał przed pozwem, a agencja mimo to zaniechała zapłaty, sąd obciążył agencję pełnymi kosztami procesu, w tym wynagrodzeniem pełnomocnika Kamila. Gdyby Kamil wniósł pozew bez uprzedniego wezwania, a agencja natychmiast uznała powództwo, sąd mógłby uznać ją za stronę „niebędącą powodem do wytoczenia sprawy” i odmówić Kamilowi zwrotu kosztów sądowych.
