Posiedzenie niejawne w apelacji, obowiązek zawiadomienia strony, skutki dla upadłego

Podstawa prawna, posiedzenie jawne i niejawne

Odpowiadając na pytania wskazuję, że zgodnie z art. 148 ustawy Kodeks postępowania cywilnego z dnia 17 listopada 1964 r. (Dz.U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.), dalej: k.p.c.:

„Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, posiedzenia sądowe są jawne, a sąd orzekający rozpoznaje sprawy na rozprawie. Sąd może skierować sprawę na posiedzenie jawne i wyznaczyć rozprawę także wówczas, gdy sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Sąd może wydać postanowienie na posiedzeniu niejawnym.”

Następnie, zgodnie z art. 148¹ k.p.c.:

„Sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany uznał powództwo lub gdy po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów, w tym również po wniesieniu zarzutów lub sprzeciwu od nakazu zapłaty albo sprzeciwu od wyroku zaocznego, sąd uzna — mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych — że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne. Przepisu powyższego nie stosuje się, jeżeli strona w pierwszym piśmie procesowym złożyła wniosek o wysłuchanie jej na rozprawie albo przepis szczególny przewiduje taki obowiązek, chyba że pozwany uznał powództwo.”

Dodatkowo, zgodnie z art. 149 k.p.c.:

„Posiedzenia sądowe wyznacza przewodniczący z urzędu, ilekroć wymaga tego stan sprawy. O posiedzeniach jawnych zawiadamia się strony i osoby zainteresowane przez wezwanie lub ogłoszenie podczas posiedzenia. Stronie nieobecnej na posiedzeniu jawnym należy zawsze doręczyć wezwanie na następne posiedzenie. Wezwanie powinno być doręczone co najmniej na tydzień przed posiedzeniem. W wypadkach pilnych termin ten może być skrócony do trzech dni.”

Czy sąd musi zawiadomić o terminie posiedzenia niejawnego

Mając na uwadze powyższe, wskazuję, że sąd może wyznaczyć posiedzenie niejawne, gdy przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne. Ponadto sąd nie ma obowiązku zawiadamiania stron o posiedzeniu niejawnym. Obowiązek taki istnieje wyłącznie przy posiedzeniach jawnych.

Doręczenie orzeczenia i pouczenia

Idąc dalej, zgodnie z art. 357 § 2 i 2¹ k.p.c.:

„Postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym sąd doręcza z urzędu stronom, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Doręczając postanowienie stronie niezastępowanej przez adwokata, radcę prawnego, rzecznika patentowego lub Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej, należy ją pouczyć o dopuszczalności, warunkach, terminie i sposobie złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia tego postanowienia i wniesienia środka zaskarżenia albo o tym, że postanowienie nie podlega uzasadnieniu lub zaskarżeniu. Postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym sąd uzasadnia tylko wtedy, gdy podlega ono zaskarżeniu, i tylko na żądanie strony zgłoszone w terminie tygodnia od dnia doręczenia postanowienia. Postanowienie z uzasadnieniem doręcza się tylko tej stronie, która zażądała sporządzenia uzasadnienia i doręczenia postanowienia z uzasadnieniem.”

Wpływ upadłości i rola syndyka

Zatem, podsumowując, sąd nie ma obowiązku zawiadomienia strony o terminie posiedzenia niejawnego. Skoro syndyk działał w imieniu upadłego, to sąd powinien wysłać orzeczenie zarówno do syndyka, jak i do upadłego. Upadłego sąd powinien pouczyć o terminie i trybie złożenia wniosku o uzasadnienie, jak również o możliwości złożenia środka zaskarżenia. Wyrok w takiej sytuacji nie jest wadliwy.

Syndyk prowadząc postępowanie upadłościowe powinien mieć wiedzę o wszystkich toczących się postępowaniach z udziałem upadłego.