Wadliwe części samochodowe przed montażem – reklamacja

Dlaczego brak montażu nie uzasadnia odmowy reklamacji

Jeżeli nowe wtryskiwacze zostały sprawdzone przed montażem i test wykazał ich niesprawność, to sam fakt braku zamontowania części nie pozbawia kupującego ochrony. Reklamacja dotyczy stanu rzeczy, którą sprzedawca wydał kupującemu. Jeżeli część już w chwili wydania nie nadawała się do normalnego użycia, kupujący nie musi ryzykować montażu i ewentualnej awarii silnika tylko po to, aby udowodnić wadę.

W praktyce odmowa salonu oparta wyłącznie na argumencie, że część nie została zamontowana, jest zbyt daleko idąca. Część samochodowa powinna nadawać się do bezpiecznego montażu i eksploatacji zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Jeżeli specjalistyczny serwis stwierdza, że wtryskiwacz przepuszcza paliwo i jego użycie może uszkodzić silnik, jest to poważna podstawa do reklamacji.

Najpierw trzeba jednak ustalić status kupującego. Inne przepisy stosuje się do konsumenta kupującego część od dealera na cele prywatne, a inne do przedsiębiorcy kupującego część na potrzeby działalności gospodarczej.

Konsument: niezgodność towaru z umową

Jeżeli część została kupiona od przedsiębiorcy przez osobę fizyczną na cele prywatne, podstawą reklamacji są obecnie przepisy ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta o niezgodności towaru z umową. W takim przypadku nie trzeba wykazywać winy sprzedawcy. Kluczowe jest to, czy towar jest zgodny z umową, opisem, typowym przeznaczeniem oraz właściwościami, których konsument może rozsądnie oczekiwać.

Nowy wtryskiwacz, który przepuszcza paliwo i nie powinien zostać zamontowany, co do zasady nie spełnia tych wymagań. Konsument może żądać naprawy albo wymiany towaru. Przy części fabrycznie wadliwej zwykle praktycznym żądaniem będzie wymiana na sprawny egzemplarz, o ile jest możliwa i nie wiąże się dla sprzedawcy z nadmiernymi kosztami w porównaniu z drugim sposobem doprowadzenia towaru do zgodności.

Jeżeli sprzedawca odmawia wymiany, nie usuwa problemu w rozsądnym czasie, wada jest na tyle poważna, że uzasadnia dalej idące roszczenie, albo z okoliczności wynika, że sprzedawca nie doprowadzi towaru do zgodności z umową, konsument może złożyć oświadczenie o obniżeniu ceny albo o odstąpieniu od umowy. Przy wadliwych elementach układu paliwowego argument o istotności wady jest zwykle mocny, ponieważ ryzyko uszkodzenia silnika ma realny ciężar techniczny i finansowy.

Sprzedawca powinien ustosunkować się do reklamacji konsumenta w ustawowym terminie 14 dni, jeżeli konsument zgłasza żądanie przewidziane w przepisach konsumenckich. Brak odpowiedzi w tym terminie może wywoływać dla sprzedawcy niekorzystne skutki.

Przedsiębiorca: rękojmia z Kodeksu cywilnego

Jeżeli kupującym był przedsiębiorca, na przykład warsztat, firma transportowa albo osoba kupująca część na potrzeby działalności, zasadnicze znaczenie mają przepisy Kodeksu cywilnego o rękojmi, o ile odpowiedzialność ta nie została skutecznie zmodyfikowana lub wyłączona w umowie. Zgodnie z art. 556 § 1 Kodeksu cywilnego sprzedawca odpowiada względem kupującego, jeżeli rzecz sprzedana ma wadę fizyczną lub prawną.

Wada fizyczna polega w szczególności na niezgodności rzeczy sprzedanej z umową. Część samochodowa jest wadliwa, jeżeli nie ma właściwości, które rzecz tego rodzaju powinna mieć ze względu na swoje przeznaczenie, nie nadaje się do celu wynikającego z umowy albo nie ma właściwości, o których sprzedawca zapewniał kupującego.

W przypadku sprzedaży między przedsiębiorcami trzeba pamiętać o obowiązku zbadania rzeczy w czasie i w sposób przyjęty przy rzeczach tego rodzaju oraz o niezwłocznym zawiadomieniu sprzedawcy o wadzie. Szybkie przekazanie wyniku testu serwisowego, numerów części, zdjęć opakowania i protokołu badania zmniejsza ryzyko sporu o zachowanie terminów.

Odpowiedzialność z tytułu rękojmi jest odpowiedzialnością za sam fakt istnienia wady. W orzecznictwie podkreśla się, że nie jest konieczne wykazanie winy sprzedawcy. Takie stanowisko wyrażono między innymi w orzeczeniu Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 20 listopada 2012 r., sygn. akt I ACA 820/12.

Jakie żądanie wybrać: wymiana, naprawa czy odstąpienie od umowy

Najbezpieczniejszym pierwszym żądaniem przy wadliwych, nowych wtryskiwaczach jest zwykle wymiana na egzemplarze wolne od wad. W piśmie warto wyraźnie wskazać, że kupujący nie zgadza się na montaż części, ponieważ niezależna kontrola wykazała ryzyko uszkodzenia silnika.

Odstąpienie od umowy oznacza zwrot części sprzedawcy i żądanie zwrotu zapłaconej ceny. Przy przedsiębiorcy korzystającym z rękojmi odstąpienie od umowy nie jest dopuszczalne, jeżeli wada jest nieistotna. Przy konsumencie sprzedawca również może bronić się przed odstąpieniem, jeżeli brak zgodności jest nieistotny, ale przy elementach mogących spowodować poważną awarię pojazdu trudno traktować wadę jako błahą.

Jeżeli sprzedawca odmawia reklamacji tylko dlatego, że części nie zostały zamontowane, warto odpowiedzieć pisemnie, że montaż wadliwej części byłby nieracjonalny i mógłby zwiększyć szkodę. Kupujący ma prawo działać w sposób ograniczający ryzyko, a nie je potęgować.

Jak przygotować skuteczną reklamację do dealera

Reklamację najlepiej złożyć pisemnie albo w formie pozwalającej udowodnić jej treść i datę doręczenia. W piśmie należy opisać zakup, podać numery części, datę wydania towaru, cenę, wykryte objawy oraz żądanie: wymianę, naprawę, obniżenie ceny albo odstąpienie od umowy.

Do reklamacji warto dołączyć:

• dowód zakupu, zamówienie albo fakturę,
• protokół lub opinię serwisu, który testował wtryskiwacze,
• wydruki z urządzenia diagnostycznego, jeżeli serwis je sporządził,
• zdjęcia części, opakowań i oznaczeń producenta,
• krótkie wyjaśnienie, dlaczego części nie zostały zamontowane.

W treści pisma nie trzeba używać skomplikowanego języka. Ważne, aby żądanie było jednoznaczne. Przykładowo: „żądam wymiany obu wtryskiwaczy na nowe, wolne od wad, ponieważ badanie serwisowe wykazało ich niesprawność i ryzyko uszkodzenia silnika”. Jeżeli wcześniejsza reklamacja została już odrzucona, w kolejnym piśmie warto odnieść się do argumentu sprzedawcy i wskazać, że brak montażu nie ma znaczenia dla samego istnienia wady.

Co zrobić, gdy sprzedawca nadal odmawia

Jeżeli dealer podtrzymuje odmowę, kupujący powinien zachować całą korespondencję i rozważyć wezwanie do spełnienia żądania w dodatkowym terminie. Konsument może również skorzystać z pomocy miejskiego albo powiatowego rzecznika konsumentów. Przy większej wartości części albo ryzyku szkody w silniku uzasadnione może być uzyskanie bardziej szczegółowej opinii technicznej.

W sporze sądowym kluczowe będzie wykazanie, że wada istniała w chwili wydania rzeczy albo ujawniła się w sposób wskazujący na jej pierwotny charakter. Badanie wykonane przed montażem jest w takim sporze korzystne dla kupującego, ponieważ ogranicza argument, że wada powstała wskutek niewłaściwego montażu albo eksploatacji.

Jeżeli wadliwa część spowodowałaby dodatkową szkodę, na przykład uszkodzenie silnika, sprawa mogłaby obejmować także roszczenia odszkodowawcze. Ich zasadność zależy jednak od konkretnych dowodów, związku przyczynowego i zakresu szkody.

FAQ

Czy muszę zamontować część, aby móc ją reklamować?

Nie. Jeżeli wada została wykryta przed montażem, kupujący może złożyć reklamację bez montowania części. Przy elementach, które mogą uszkodzić silnik, montaż tylko po to, aby potwierdzić wadę, byłby nierozsądny.

Czy lepiej powołać się na gwarancję czy na przepisy ustawowe?

Gwarancja zależy od warunków określonych przez gwaranta. Ochrona ustawowa wynika natomiast z przepisów i obciąża sprzedawcę. Konsument zwykle powinien powołać się na niezgodność towaru z umową, a przedsiębiorca na rękojmię, jeżeli nie została skutecznie wyłączona.

Czy mogę od razu odstąpić od umowy?

To zależy od statusu kupującego, rodzaju wady i zachowania sprzedawcy. Przy wadzie istotnej oraz odmowie wymiany albo naprawy odstąpienie od umowy może być uzasadnione. Warto jednak w piśmie dokładnie wyjaśnić, dlaczego wada uniemożliwia bezpieczne użycie części.

Czy opinia warsztatu wystarczy jako dowód?

Opinia warsztatu jest bardzo przydatnym dowodem, zwłaszcza gdy zawiera opis testu, wyniki pomiarów i wniosek, że montaż części mógłby spowodować uszkodzenie pojazdu. W razie procesu sąd może jednak dopuścić także opinię biegłego.

Co zrobić, jeżeli dealer twierdzi, że część mogła zostać uszkodzona po zakupie?

Należy zabezpieczyć opakowanie, dokumentację zdjęciową, protokół z testu oraz korespondencję. Im szybciej po zakupie wykonano badanie i zgłoszono reklamację, tym łatwiej wykazać, że wada nie powstała z winy kupującego.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta, Dz.U. 2014 poz. 827 ze zm.
3. Orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 20 listopada 2012 r., sygn. akt I ACA 820/12

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.