• Data: 2025-11-28 • Autor: Aleksandra Pofit
Czy jest możliwa adopcja lub inna forma przysposobienia osoby pełnoletniej (18 lat skończone w maju 2024 r.), uczącej się, która przebywa w pogotowiu opiekuńczym?
.jpg)
Przysposobienie to inna nazwa adopcji, czyli uznania osoby małoletniej, niebędącej dla przysposabiającego rodzonym potomkiem, za własne dziecko. W bardzo starym stanie prawnym oraz obecnie w niektórych Państwach można adoptować osobę dorosłą. Niestety aktualnie w Polsce nie można adoptować (przysposobić) osoby pełnoletniej.
Zgodnie z art. 114 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
„§ 1. Przysposobić można osobę małoletnią, tylko dla jej dobra.
§ 2. Wymaganie małoletności powinno być spełnione w dniu złożenia wniosku o przysposobienie”.
Małoletnim jest osoba fizyczna, która nie ukończyła jeszcze 18 lat. Pełnoletność, zgodnie z Kodeksem cywilnym, osoba uzyskuje w dniu, w którym ukończyła 18 lat albo w którym zawarła małżeństwo. Nie traci jej nawet w razie unieważnienia małżeństwa.
Przysposobienie (adopcja) to proces, w którym osoba przysposabiająca (przysposabiający) staje się prawnym opiekunem dziecka, które nie jest jej biologicznym potomstwem. W polskim prawie rodzinnym przysposobienie reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 roku – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (w skrócie K.r.io.). W doktrynie wskazuje się, że „przysposobienie, zwane także adopcją (od łacińskiego: adoptio), polega na tworzeniu między przysposabiającym (przysposabiającymi) a przysposobionym takiego stosunku prawnego, jaki istnieje między rodzicami a dzieckiem”. Ustawodawca dopuszcza możliwość skorzystania z trzech różnych rodzajów przysposobienia: całkowitego, pełnego, niepełnego. Niezależnie od rodzaju przysposobienia dopuszczalność jego orzeczenia uzależniona jest od spełnienia wielu przesłanek ustawowych. Jedną z nich, występującą po stronie osoby przysposabianej, jest jej małoletność (art. 114 K.r.io.). Ustawodawca w art. 114 § 2 K.r.io. wymaga, by przysposabiany był osobą małoletnią w chwili złożenia wniosku o przysposobienie.
Jak zauważył Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 września 1968 r., „celem, jakiemu ma służyć instytucja przysposobienia, jest nie interes i zaspokojenie potrzeb uczuciowych i rodzinnych przysposabiających, lecz – jak to wyraźnie wynika z szeregu przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (art. 114 § 1, 119, 125) – tylko i wyłącznie dobro małoletniego dziecka”.
Brat, który nie może adoptować siostry
Marek, 26-letni mężczyzna, opiekuje się swoją 17-letnią siostrą Olą po śmierci ich rodziców. Chciałby ją przysposobić, aby zapewnić jej pełne prawa rodzinne i ułatwić formalności związane np. z opieką zdrowotną czy decyzjami szkolnymi. Składa wniosek o przysposobienie, ale dowiaduje się, że jeśli Ola skończy 18 lat przed zakończeniem postępowania, adopcja stanie się niemożliwa.
Dziadkowie chcą adoptować dorosłego wnuka
Państwo Kowalscy przez całe życie wychowywali swojego wnuka Jakuba, ponieważ jego rodzice zmarli, gdy miał kilka lat. Chcieliby go adoptować, by formalnie uznać go za swoje dziecko, co ułatwiłoby kwestie dziedziczenia i innych praw rodzinnych. Jednakże nie mogą tego zrobić, ponieważ Jakub ma już 19 lat, a w Polsce nie ma możliwości adopcji osoby dorosłej.
Ciocia, która nie może przysposobić dorosłej siostrzenicy
Ania dorastała pod opieką swojej ciotki, ponieważ jej biologiczni rodzice nie byli w stanie się nią zajmować. Ciotka nigdy nie przysposobiła jej formalnie, ale pełniła rolę jej matki. Gdy Ania skończyła 20 lat, jej ciocia chciała uregulować ich relację poprzez adopcję, jednak dowiedziała się, że w Polsce jest to niemożliwe, ponieważ adopcja dotyczy wyłącznie osób małoletnich.
W polskim prawie przysposobienie (adopcja) dotyczy wyłącznie osób małoletnich i musi służyć ich dobru. Wniosek o adopcję można złożyć tylko przed ukończeniem przez dziecko 18. roku życia. Choć w niektórych krajach istnieje możliwość adopcji dorosłych, w Polsce nie jest to prawnie dopuszczalne.
Masz wątpliwości dotyczące adopcji lub innych kwestii prawnych związanych z rodziną? Skorzystaj z naszych profesjonalnych porad prawnych online! Nasi eksperci pomogą Ci zrozumieć obowiązujące przepisy, wyjaśnią wszelkie niejasności i wskażą najlepsze rozwiązania dopasowane do Twojej sytuacji. Bez wychodzenia z domu możesz uzyskać rzetelną i szybką pomoc prawną. Nie czekaj – skontaktuj się z nami już dziś!
1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika