Ubezpieczyciel żąda karty zgonu po kredytobiorcy

Dlaczego ubezpieczyciel żąda karty zgonu?

Przy ubezpieczeniu kredytu zakład ubezpieczeń sprawdza, czy śmierć kredytobiorcy jest zdarzeniem objętym ochroną. W praktyce potrzebuje nie tylko potwierdzenia, że zgon nastąpił, lecz także informacji, czy nie zachodzi wyłączenie odpowiedzialności przewidziane w umowie lub ogólnych warunkach ubezpieczenia.

Takie wyłączenia mogą dotyczyć na przykład samobójstwa w określonym czasie od zawarcia umowy, zgonu związanego z okolicznościami wyłączonymi w polisie, zatajenia istotnych informacji przy przystąpieniu do ubezpieczenia albo innych sytuacji wskazanych w OWU. Dlatego ubezpieczyciel często pyta o przyczynę śmierci.

Nie oznacza to jednak, że rodzina zawsze musi dostarczyć dokładnie kartę zgonu. Jeżeli dokument został przekazany do urzędu i nie jest już w posiadaniu bliskich, należy przedstawić dokumenty dostępne dla uprawnionych oraz zażądać od ubezpieczyciela wskazania, jakie informacje są mu rzeczywiście niezbędne do rozpoznania roszczenia.

Karta zgonu a akt zgonu

Akt zgonu jest dokumentem stanu cywilnego i potwierdza fakt śmierci danej osoby. Zwykle to pierwszy dokument, który należy przekazać bankowi oraz ubezpieczycielowi przy zgłaszaniu roszczenia z polisy powiązanej z kredytem.

Karta zgonu ma inny charakter. Jest wystawiana w związku ze stwierdzeniem zgonu i zawiera dane wykorzystywane między innymi do rejestracji zgonu oraz celów statystycznych. Po dopełnieniu formalności rodzina często nie dysponuje już oryginałem karty, dlatego żądanie jej po czasie bywa w praktyce niewykonalne.

Jeżeli zmarły był leczony przed śmiercią, pomocne mogą być także dokumenty medyczne, na przykład karta informacyjna leczenia szpitalnego, dokumentacja z poradni, zaświadczenie lekarskie albo inny dokument wskazujący okoliczności zgonu. Dostęp do dokumentacji medycznej osoby zmarłej zależy jednak od przepisów o prawach pacjenta oraz od tego, czy osoba występująca należy do kręgu osób uprawnionych.

Co zrobić, gdy karty zgonu nie da się uzyskać?

Najbezpieczniej działać pisemnie i zachować potwierdzenia nadania korespondencji. W piśmie do banku lub ubezpieczyciela warto wskazać, że karta zgonu nie znajduje się w posiadaniu rodziny, a uprawniony przekazuje akt zgonu oraz inne dostępne dokumenty.

W takim piśmie można zażądać, aby ubezpieczyciel:

• wskazał konkretną podstawę prawną i umowną żądania karty zgonu,
• wyjaśnił, jakie informacje z karty zgonu są niezbędne do oceny odpowiedzialności,
• przyjął równoważne dokumenty, jeżeli pozwalają ustalić okoliczności śmierci,
• sam wystąpił do właściwych instytucji lub podmiotów o dane potrzebne do likwidacji szkody, jeżeli przepisy mu na to pozwalają.

Warto powołać się na uprawnienia zakładu ubezpieczeń wynikające z ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, w tym art. 25 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, który dotyczy pozyskiwania informacji potrzebnych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela w granicach określonych przepisami.

Jeżeli bank działa tylko jako pośrednik lub obsługujący ubezpieczenie grupowe, dobrze jest ustalić, kto faktycznie rozpoznaje roszczenie: bank czy zakład ubezpieczeń. Decyzję o wypłacie świadczenia podejmuje ubezpieczyciel, dlatego korespondencję warto kierować także bezpośrednio do niego.

Terminy wypłaty świadczenia

Po zgłoszeniu roszczenia ubezpieczyciel powinien prowadzić postępowanie likwidacyjne bez nieuzasadnionej zwłoki. Zgodnie z art. 817 Kodeksu cywilnego podstawowy termin spełnienia świadczenia wynosi 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o wypadku.

Jeżeli w tym terminie wyjaśnienie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności albo wysokości świadczenia jest niemożliwe, świadczenie powinno zostać spełnione w ciągu 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Bezsporna część świadczenia powinna być jednak wypłacona w terminie 30 dni.

Dlatego nie warto czekać na kartę zgonu, której nie można uzyskać. Roszczenie należy zgłosić od razu, dołączając akt zgonu, numer umowy kredytu, dokumenty ubezpieczeniowe, OWU, dokumenty medyczne dostępne dla rodziny oraz własne wyjaśnienia dotyczące braku karty zgonu.

Co w przypadku odmowy wypłaty?

Odmowa powinna być uzasadniona. Ubezpieczyciel powinien wskazać podstawę faktyczną i prawną decyzji, a także postanowienia umowy lub OWU, na których się opiera. Sama informacja, że nie dostarczono karty zgonu, nie zawsze wystarczy do skutecznej odmowy, zwłaszcza gdy uprawniony wykazał, że dokument nie jest dla niego dostępny.

Po odmowie można złożyć reklamację, żądając ponownej analizy sprawy. W reklamacji warto odnieść się do OWU, wskazać przekazane dokumenty, opisać próby uzyskania karty zgonu oraz zażądać, aby ubezpieczyciel sam pozyskał informacje, których potrzebuje. Jeżeli spór nadal trwa, możliwe jest dochodzenie roszczenia na drodze sądowej, a w niektórych sprawach także skorzystanie z pomocy Rzecznika Finansowego.

FAQ

Czy ubezpieczyciel zawsze może żądać karty zgonu?

Może żądać dokumentów potrzebnych do ustalenia odpowiedzialności, ale żądanie powinno być uzasadnione zakresem ochrony i OWU. Jeżeli karta zgonu jest niedostępna dla rodziny, ubezpieczyciel powinien rozważyć inne dokumenty albo samodzielne pozyskanie danych w granicach prawa.

Czy akt zgonu wystarczy do wypłaty świadczenia?

Czasem tak, ale nie zawsze. Akt zgonu potwierdza śmierć, natomiast ubezpieczyciel może potrzebować informacji o jej przyczynie, jeżeli od tego zależy odpowiedzialność z polisy.

Czy rodzina może otrzymać kopię karty zgonu z GUS?

W praktyce uzyskanie takiej kopii przez osobę prywatną może być niemożliwe albo bardzo utrudnione ze względu na charakter danych statystycznych. Dlatego w piśmie do ubezpieczyciela warto wskazać, że dokument nie jest dostępny dla uprawnionego i zażądać działania po stronie zakładu ubezpieczeń.

Co zrobić, gdy ubezpieczyciel nie odpowiada?

Należy ponowić wezwanie na piśmie, wskazać datę zgłoszenia roszczenia i powołać się na terminy z art. 817 Kodeksu cywilnego. Jeżeli zapadnie odmowa albo sprawa jest przeciągana, można złożyć reklamację i rozważyć dalsze kroki prawne.

Czy spadkobiercy muszą spłacać kredyt, zanim ubezpieczyciel wypłaci świadczenie?

To zależy od umowy kredytu, zakresu ubezpieczenia i sytuacji spadkowej. Samo zgłoszenie roszczenia nie zawsze automatycznie wstrzymuje obowiązki wobec banku, dlatego równolegle warto ustalić z bankiem stan zadłużenia, zasady naliczania rat oraz możliwość zawieszenia działań do czasu decyzji ubezpieczyciela.

Podsumowanie

Jeżeli ubezpieczyciel kredytu żąda karty zgonu, a rodzina nie ma możliwości jej uzyskania, nie należy poprzestawać na ustnej informacji z banku. Trzeba zgłosić roszczenie na piśmie, przekazać akt zgonu i inne dostępne dokumenty, a następnie zażądać od ubezpieczyciela wyjaśnienia podstawy żądania oraz samodzielnego pozyskania informacji, których rodzina nie może uzyskać.

Kluczowe znaczenie mają OWU, przyczyna zgonu, sposób przystąpienia do ubezpieczenia oraz to, czy ubezpieczyciel rzeczywiście potrzebuje danych z karty zgonu do oceny odpowiedzialności. W razie odmowy warto żądać pisemnego uzasadnienia i sprawdzić, czy decyzja nie narusza przepisów o terminach wypłaty świadczenia.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, t.j. Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93, w szczególności art. 817.

2. Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, Dz.U. 2015 poz. 1844, w szczególności przepisy dotyczące pozyskiwania informacji przez zakład ubezpieczeń.

3. Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, w zakresie dostępu do dokumentacji medycznej po śmierci pacjenta.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.