Przekazanie nieruchomości z której miał być wyegzekwowany dług alimentacyjny

Prawdopodobnie jest możliwość reakcji prawnej na tę sytuację, ale proponuję się śpieszyć oraz skorzystać z możliwości wnioskowania o zabezpieczenie powództwa – ponieważ widać wyraźną dążność do ukrywania majątku.

Skarga pauliańska a dług alimentacyjny

Główne znaczenie ma rozwiązanie cywilistyczne, a zwłaszcza powództwo o nazwie „skarga pauliańska” (po łacinie: actio Pauliana) – o czym dalej. Niemniej jednak warto poświęcić nieco uwagi również innym rozwiązaniom prawnym, w tym z zakresu prawa karnego.

Kodeks karny (skrótowo: K.k.) zawiera przepisy, które mogą odpowiadać przedstawionym przez Panią zachowaniom dłużnika alimentacyjnego. Samo uchylanie się od spełniania obowiązku alimentacyjnego (zwłaszcza uporczywe) może być przestępstwem (art. 209 K.k.). Jeżeli Pani starała się o świadczenia ze środków Funduszu Alimentacyjnego, to być może „opieka społeczna” (zwłaszcza w przypadku wypłacania takiego świadczenia) powiadomiła organa ścigania o podejrzeniu popełnienia przestępstwa uchylania się od alimentacji; proponuję to sprawdzić. „Manipulowanie” majątkiem w celu uszczuplenia możliwości zaspokojenia wierzyciela (wierzycieli) może być przestępstwem. W przedstawionym przez Panią kontekście sytuacyjnym, dziecko jest wierzycielem (alimentacyjnym), zaś jego ojciec jest dłużnikiem (alimentacyjnym). Również narażanie na szwank wierzytelności alimentacyjnych (lub należności władz publicznych w związku ze świadczeniami zastępczymi) może okazać się przestępstwem. Proponuję spokojnie zestawić sytuację z artykułami: od 300 do 303 K.k. Kontakt z prokuraturą oraz przyjęcie przez prokuratora specjalizującego się w sprawach z zakresu prawa cywilnego (a może „tylko” rodzinnych i opiekuńczych) mogłoby okazać się pomocne. Niekiedy prokuratorzy wytaczają powództwa na rzecz określonych osób, ale w tym zakresie proponuję unikać dużych nadziei. Jednak samo prowadzenie sprawy karnej mogłoby przyczynić się do wyjścia na jaw okoliczności, które mogłyby zostać przedstawione w sądzie cywilnym, jako dowody, w tym jako dowody z dokumentu – art. 244 i następne Kodeksu postępowania cywilnego (skrótowo: K.p.c.).

Zobacz też: Darowizna a długi darczyńcy

Należne alimenty a przekazanie nieruchomości darowizną

W związku z wyżej wspomnianym rozwiązaniem zastępczym – uregulowanym ustawą o pomocy osobom uprawnionym do alimentów – proszę zwrócić uwagę na istotny szczegół. Dziecku – będącemu wierzycielem alimentacyjnym (Pani je reprezentuje) – należą się alimenty albo od dłużnika alimentacyjnego, albo (w postaci świadczenia zastępczego) ze środków Funduszu Alimentacyjnego. Warto o tym pamiętać, ponieważ przepisy są dalekie od doskonałości, a ich stosowanie (w tym przez komorników sądowych) pozostawia jeszcze więcej do życzenia. Nie zawsze świadczenie zastępcze jest równe zasądzonym alimentom (w przypadku wysokich alimentów), więc niekiedy może być prawnie uzasadnione egzekwowanie alimentów wprost od dłużnika alimentacyjnego ponad kwotę wypłaconego świadczenia zastępczego; „opieka społeczna” (jako reprezentant interesu publicznego) powinna dążyć do odzyskania pieniędzy od dłużnika alimentacyjnego (także poprzez egzekucję). W praktyce zdarza się, że faktycznie nieporadni dłużnicy alimentacyjni płacą więcej niż podwójnie (zwłaszcza uwzględniając koszty komornicze), czyli faktycznie padają ofiarą wyłudzenia, ponieważ obciążający ich obowiązek alimentacyjny nie powinien być „mnożony” na etapie wykonawczym. Jeżeli Pani zdecyduje się wystąpić ze „skargą pauliańską”, to prawdopodobnie stronę pozwaną będzie wspierał profesjonalista (niekoniecznie jako pełnomocnik). Wzrasta więc prawdopodobieństwo „szukania haków” przeciwko stronie powodowej, w tym Pani, jako przedstawicielce ustawowej powoda (to jest wierzyciela alimentacyjnego; status przedstawiciela ustawowego ustanowiono w artykule 98 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz zaakcentowano w przepisach o zdolności do czynności prawnych – czyli w artykule 10 i następnych Kodeksu cywilnego, skrótowo: K.c.). Każdy Pani ewentualny błąd mógłby zostać wytknięty, w tym błąd dotyczący wyliczeń – również związanych z rzeczywiście otrzymywanym świadczeniem zastępczym (jeśli takie świadczenie jest otrzymywane). Trzeba brać pod uwagę również możliwość powiadomienia organów ścigania o podejrzeniu popełnienia przestępstwa wyłudzenia (art. 286 K.k.), w przypadku (prób) pobierania „podwójnych alimentów”. Jeśli rozważa się wytoczenie z powództwem, to trzeba się liczyć z kontrofensywą, również z użyciem ostrych „środków zaczepnych”.

Dowodzenie pokrzywdzenia dziecka 

Istota aspektu cywilistycznego polega na wytoczeniu specyficznego powództwa („skargi pauliańskiej”) obu stronom tamtej umowy darowizny (art. 888 i następne K.c.). Sam rodzaj umowy oraz bliskie relacje między darczyńcą i obdarowaną przemawiają za sporymi szansami w dochodzeniu roszczeń w ten sposób (art. 527 i następne K.c.). Oczywiście, należałoby udowodnić pokrzywdzenie dziecka (jako wierzyciela) – w ramach wywiązywania się z prawnego obowiązku dowodowego (art. 6 K.c. oraz art. 232 K.p.c.). Z uwagi na to, co się stało (umowa darowizny), należałoby zawnioskować do sądu (być może nawet przed wytoczeniem powództwa) o zabezpieczenie roszczenia (art. 730 i następne K.p.c.) – jednym ze sposobów zabezpieczenia może być ujawnienie ostrzeżenia w księdze wieczystej, co ma bardzo duże znaczenie z uwagi na przepisy ustawy o księgach wieczystych i hipotece.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
3. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.