• Data: 2025-08-22 • Autor: Wioleta Biel
Pracowałem na umowę o dzieło do końca kwietnia. Pracodawca wypłacał mi comiesięczne zaliczki na poczet tejże umowy. Pracodawca nie wypłacił mi pieniędzy za ostatni wystawiony przeze mnie rachunek, mimo iż został on przez niego podpisany i podstemplowany. W wyniku braku mojej chęci do współpracy z pracodawcą, pracodawca proponuje mi wypłacenie połowy kwoty, na którą owy rachunek został sporządzony i przezeń podpisany. Rozumiem, że powinienem na początku wysłać pracodawcy wezwanie do zapłaty, ewentualnie później w wyniku braku reakcji ze strony dłużnika dochodzić swoich praw na drodze sądowej. Nie wiem, czy pracodawca będzie chciał dociekać swoich roszczeń względem dzieła („nienależyte wykonanie”), w drodze rewanżu za takie postawienie sprawy w moim imieniu. Z tym samym pracodawcą, lecz pod inną spółką – siostrą, mam ciągle nierozwiązaną umowę o pracę na 1/8. Pracodawca nie wypłaca mi zaległych świadczeń od marca. Praca w obu umowach była wykonywana zdalnie. Co powinienem teraz zrobić?

Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca – do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem (obowiązek naczelny).
Konsekwencją uchylania się przez pracodawcę od spełnienia tego obowiązku i wypłacania pracownikowi wynagrodzenia w niepełnej wysokości, bądź niewypłacania go w ogóle, może być rozwiązanie przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia. Zgodnie z art. 55 § 11 Kodeksu pracy pracownik jest uprawniony do zastosowania tego trybu, jeżeli pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika. W takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy – w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni.
W konsekwencji nabył Pan prawo do rozwiązania umowy w trybie natychmiastowym i wnioskowanie o odszkodowanie w związku z niewypłacaniem wynagrodzenia w związku z nawiązanym stosunkiem pracy.
Ponadto może Pan ten fakt zgłosić zarówno w Państwowej Inspekcji Pracy (zgłoszenie może być anonimowe) oraz w ZUS-ie – tu również może Pan w formie listownym anonimowo poinformować ZUS, że należne wynagrodzenia nie są płacone pracownikowi i nie wiadomo, czy płacony jest ZUS za tego pracownika (czy składki zdrowotne).
Zobacz też: Rezygnacja z adwokata zwrot pieniędzy
Czy wypłacanie zaliczek na poczet wynagrodzenia było dokumentowane jakimiś rachunkami? Czy taki sposób wynagradzania Pana był przewidziany w Pana umowie o dzieło? Czy otrzymał Pan jakiekolwiek pismo od Pana „pracodawcy” w kwestii zarzutów dotyczących wytworzonego działa? „Pracodawca” najpierw musi udowodnić, iż otrzymane dzieło nie spełnia warunków które są postawione w umowie o dzieło.
W tej kwestii najpierw powinien Pan zawezwać dłużnika do zapłaty – tu rekomenduję skorzystanie z usługi profesjonalnego prawnika – radcy prawnego czy adwokata w kwestii przygotowania Wezwania do zapłaty.
W sprawie zapłaty połowy wynagrodzenia jest jeszcze jedna możliwość – jeśli Pan już wie że Pana „pracodawca” nie zapłaci więcej aniżeli połowa kwoty widniejącej na rachunku – żeby zabezpieczyć Pana interesu z perspektywy podatków, może warto wystawić rachunek korektę in minus i zmniejszyć kwotę wynagrodzenia. Jest to jednak tylko propozycja, która ma Pana uchronić w kwestii podatku dochodowego.
Anna pracowała jako grafik komputerowy na podstawie umowy o dzieło. Po kilku miesiącach regularnych zaliczek, przy ostatnim rozliczeniu zleceniodawca odmówił zapłaty, twierdząc, że projekt został wykonany niezgodnie z jego oczekiwaniami. Ponieważ miał podpisany rachunek i wcześniej akceptował poszczególne etapy pracy, Anna wysłała wezwanie do zapłaty, a następnie skierowała sprawę do sądu. Po kilku miesiącach odzyskała należne wynagrodzenie wraz z odsetkami.
Marek, programista, wykonywał zdalnie zlecenie na rzecz małej spółki. Umowa o dzieło zakładała jednorazową płatność po zakończeniu projektu. Po oddaniu kodu i jego uruchomieniu firma zaczęła unikać kontaktu, proponując mu tylko część wynagrodzenia. Marek, zamiast zgodzić się na ustępstwa, skonsultował się z prawnikiem, który przygotował wezwanie do zapłaty. Dopiero wtedy zleceniodawca, obawiając się procesu, zdecydował się uregulować całość należności.
Katarzyna łączyła umowę o pracę na część etatu z umową o dzieło w tej samej grupie kapitałowej. Z czasem pracodawca przestał płacić zarówno za pracę etatową, jak i za wykonane dzieło. Po kilku miesiącach zwłoki Katarzyna rozwiązała umowę o pracę w trybie natychmiastowym i zgłosiła sprawę do Państwowej Inspekcji Pracy. Równolegle wystąpiła do sądu cywilnego o zapłatę wynagrodzenia z umowy o dzieło. Dzięki konsekwentnemu działaniu odzyskała pieniądze, a dodatkowo otrzymała odszkodowanie za bezprawne działania pracodawcy.
Odzyskiwanie należności z tytułu umowy o dzieło wymaga przede wszystkim konsekwencji i zebrania dowodów potwierdzających wykonanie pracy. Podstawowym krokiem jest wysłanie wezwania do zapłaty, a w razie braku reakcji – skierowanie sprawy do sądu. Należy pamiętać, że to zleceniodawca musi udowodnić, iż dzieło zostało wykonane nienależycie. W przypadku równoległej umowy o pracę brak wypłaty wynagrodzenia stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracodawcy i daje pracownikowi prawo do rozwiązania umowy w trybie natychmiastowym oraz dochodzenia odszkodowania. Zarówno w stosunkach cywilnoprawnych, jak i pracowniczych skuteczne działanie i powoływanie się na obowiązujące przepisy pozwala realnie dochodzić swoich praw.
Jeśli znalazłeś się w podobnej sytuacji i potrzebujesz szybkiej oraz rzetelnej pomocy, skorzystaj z porad prawnych online. Wystarczy przesłać opis swojego problemu, a otrzymasz profesjonalną analizę, wskazanie możliwych rozwiązań i gotowe pisma, takie jak wezwanie do zapłaty czy projekt pozwu. To wygodny i bezpieczny sposób, aby skutecznie dochodzić swoich praw bez wychodzenia z domu.
1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy - Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
O autorze: Wioleta Biel
Absolwentka Wydziału Prawa na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej oraz Studiów Podyplomowych z zakresu prawa podatkowego na Uniwersytecie Warszawskim. Licencjonowany doradca podatkowy (nr 12310). Od 6 lat związana z doradztwem biznesowym dla największych spółek w Polsce. Doradza w zakresie prawa podatkowego, prawa spółek handlowych oraz prawa gospodarczego. Specjalizuje się w podatkach dochodowych, międzynarodowej optymalizacji podatkowej, planowaniu podatkowym oraz bieżącej obsłudze korporacyjnej spółek prawa handlowego. Na swoim koncie ma liczne publikacje z zakresu zarówno polskiego, jak i zagranicznego systemu podatkowego. Pracuje w języku polskim i angielskim.
Zapytaj prawnika